Long Ngư Hý Thủy Đại Nghiệp Tất Thành

Chiếc bát đồ ký kiểu Huế muộn với đề án Long Ngư Hý Thủy

Trên trời, chúng ta thấy hình tượng một chú rồng đang hút nước. Phía dưới là những chú cá đang vùng vẫy giữa biển lớn. Một trên trời cao, một dưới biển sâu, tạo nên bố cục vừa sinh động, vừa ẩn chứa nhiều tầng ý nghĩa.

Tác phẩm Tại Hạ đang cầm trên tay là một chiếc bát có đường kính 16,2 cm, thuộc dòng đồ ký kiểu Huế muộn, và là một món đồ đặt tương đối tinh xảo.

Ảnh: Bát Long Ngư Hý Thủy. Lão Cổ Vật

Quý chư vị có thể quan sát hình tượng rồng trên bát. Nét vẽ căng và tinh xảo, bề mặt men căng bóng, từng lớp vảy rồng xếp lên nhau đều đặn như mái ngói.

Phía dưới là cả một vùng biển sâu với những chú cá đang vẫy vùng, bơi lội giữa sóng nước. Cách thể hiện này khiến toàn bộ đề án Long Ngư Hý Thủy vừa có chiều sâu, vừa tạo được cảm giác chuyển động.

Nhìn tổng thể, chiếc bát có men trắng, sáng, bóng và khỏe. Theo Tại Hạ, những dòng đồ đạt được phẩm chất như thế này mới thực sự đáng để chơi và thưởng ngoạn lâu dài.

Một chi tiết khác đáng chú ý là hiệu đề Nội Phủ dưới đáy.

Quý chư vị nhìn vào nét chữ và các đường mác sẽ thấy sự sắc gọn, rõ ràng và đầy nội lực. Hiệu đề thể hiện được lực tay của người viết có trình độ thư pháp, trong khi tổng thể lòng bát sạch đẹp, gần như không có tì vết đáng kể.

Ảnh: Bát Long Ngư Hý Thủy

Tiêu chuẩn tuyển chọn đồ cổ và ý nghĩa Long Ngư Hý Thủy

Như quý chư vị đã biết, một trong những đặc trưng của Lão Cổ Vật khi tuyển chọn tác phẩm để giới thiệu là bất kể món đồ thuộc thời kỳ nào, trước tiên phải đáp ứng được tiêu chuẩn về mặt mỹ thuật.

Nói đơn giản: đầu tiên phải đẹp vào mắt.

Sau cái đẹp, món đồ phải thuộc một dòng đồ chuẩn. Tiếp nữa là tính toàn vẹn của tác phẩm. Một tác phẩm được lựa chọn để đưa vào bộ sưu tập về cơ bản phải hội tụ tương đối đầy đủ những yếu tố này.

Chiếc bát Long Ngư Hý Thủy cũng vậy. Từ mỹ thuật, chất men, nét vẽ, hiệu đề cho đến tình trạng bảo tồn, tổng thể đều hội tụ những yếu tố rất đẹp.

Vậy Long Ngư Hý Thủy có ý nghĩa gì?

Ảnh: Bát Long Ngư Hý Thủy
 

Rồng ở trên trời cao, cá ở dưới biển sâu. Mỗi loài đều được đặt vào môi trường rộng lớn và thuận lợi nhất của mình, nơi chúng có thể tự do vẫy vùng, phát huy năng lực, sáng tạo và tiến đến những mục tiêu cuối cùng.

Đưa ý nghĩa ấy vào cuộc sống cũng rất dễ hiểu.

Khi con người được đặt vào đúng môi trường, đúng vị trí và đúng với thế mạnh của mình, chúng ta sẽ có điều kiện thuận lợi để phát huy năng lực, phát huy khả năng và từ đó đạt được những thành công nhất định.

Cao xa hơn, hình tượng ấy còn mang hàm ý mở ra một vùng lãnh địa mới, trở thành người đứng đầu, người làm chủ và người cai quản vùng trời, vùng nước của chính mình.

Sâu sắc hơn nữa là hình tượng cá hóa rồng – một điển tích quen thuộc trong văn hóa phương Đông.

Khi đã tích lũy đủ lực lượng, đến một thời điểm lượng đổi thì chất đổi, cá chép vượt vũ môn, một bước hóa rồng. Đó cũng chính là tinh thần vươn lên ẩn chứa phía sau đề án Long Ngư Hý Thủy Đại Nghiệp Tất Thành.

Bởi vậy, khi trưng bày một tác phẩm mang đề án này trong nhà, nó không đơn thuần chỉ là một món đồ để thưởng ngoạn.

Mỗi khi nhìn thấy, bản thân chúng ta, rồi con cháu và dòng tộc có thể nhớ đến điển tích ấy để tự nhắc mình luôn phấn đấu, luôn cố gắng và không ngừng vươn lên; từ đó nâng tầm bản thân, gia đình và sự nghiệp lên một tầm cao mới.

Đó là những tầng ý nghĩa sơ bộ mà chúng ta có thể cảm nhận từ đề án Long Ngư Hý Thủy trên tác phẩm này.

Trải nghiệm tính mỹ thuật và độ thấu quang của chiếc bát

Chiếc bát này được chế tác với chất lượng kỹ thuật tương đối cao: cốt trắng trong, men bóng khỏe, chắc và có độ thấu quang rất tốt.

Ảnh; Bát Long Ngư Hý Thủy

Một lần nữa, quý chư vị có thể quan sát hiệu đề Nội Phủ. Nét chữ căng, sắc và rõ ràng.

Còn khi trực tiếp cầm tác phẩm trên tay thì phải nói là một cảm giác rất tuyệt vời.

Khi đưa nguồn sáng vào phía trong, quý chư vị sẽ thấy ánh sáng xuyên qua thành bát rất rõ.

Nó gần như một chiếc đèn pha!

Nếu đặt nguồn sáng phía trong, chiếc bát gần như biến thành một chiếc lồng đèn. Phần thành bát sáng lên, cho chúng ta cảm nhận rất rõ đặc điểm cốt mỏng, men chắc khỏe và khả năng thấu quang cao.

Đây cũng là một trong những điểm Tại Hạ rất thích khi thưởng thức những tác phẩm như thế này.

Khi di chuyển nguồn sáng qua bề mặt, ánh sáng lúc ẩn, lúc hiện, tạo cảm giác như một hiện tượng nhật thực thu nhỏ đang diễn ra ngay trên chiếc bát.

Đặc biệt, khi đèn chiếu xuyên qua lòng bát, toàn bộ bề mặt hiện lên trắng, sáng, khỏe và mịn.

Cảm giác ấy có khác gì chúng ta đang cầm một ánh trăng trong tay hay không?

Đó là một trải nghiệm rất đặc biệt khi thưởng ngoạn một tác phẩm đẹp. Bởi vậy, vào buổi tối Tại Hạ vẫn thường mang những món đồ như thế này ra soi. Ngoài việc thưởng thức hình dáng, màu men, nét vẽ và họa tiết theo cách thông thường, đôi khi chỉ cần thay đổi nguồn sáng cũng có thể mở ra một khung cảnh thưởng ngoạn hoàn toàn khác.

Kinh nghiệm lựa chọn bát Long Ngư Hý Thủy để sưu tầm

Vâng, kính thưa quý chư vị!

Long Ngư Hý Thủy là một đề án chúng ta tương đối hay gặp trên những dòng bát Huế muộn, song song với một số đề án như Phượng Thư.

Những dòng bát này Tại Hạ đã xem tương đối nhiều. Trên thị trường, số lượng không phải là không có. Tuy nhiên, những chiếc đã trải qua thời gian thường ít nhiều xuất hiện xước sát, hao mòn hoặc những biến đổi khác trên bề mặt.

Còn nếu xác định mua để chơi và đưa vào bộ sưu tập, theo quan điểm của Tại Hạ, chúng ta nên lựa chọn tương đối kỹ.

Thứ nhất là hình dáng tổng thể. Miệng bát nên chu viên, tròn vo, tổng thể cân đối và đẹp mắt.

Ảnh: Bát Long Ngư Hý Thủy. Lão Cổ Vật

Tiếp đến là cốt và đặc biệt là hiệu đề Nội Phủ. Chữ nên rõ ràng, sắc nét, sắc cạnh; các đường mác phải có lực, nhìn vào cảm nhận được cái thần và nội lực về mặt thư pháp.

Kỹ thuật vẽ trên bát cũng cần tinh tế, tỉ mỉ đến tơ tóc. Màu men sáng, rõ và sắc; màu lam có đậm – nhạt rõ ràng. Khi sờ vào bề mặt cho cảm giác mềm mại, dễ chịu; đồng thời hạn chế những vết xước, vết đen hay vết bẩn làm ảnh hưởng đến mỹ cảm của tác phẩm.

Nói chung, tổng thể phải đạt đến một độ hoàn thiện tương đối cao thì mới xứng đáng để chúng ta đưa vào bộ sưu tập và lưu giữ, thưởng ngoạn trong nhiều năm.

Bởi mỗi lần ngắm nhìn, tác phẩm không chỉ cho chúng ta cái đẹp.

Nó còn gợi lại giá trị và đời sống thưởng ngoạn của những bậc tao nhã, sang quý, những người từng có điều kiện sử dụng những món đồ như thế này trong quá khứ. Và ngày hôm nay, tác phẩm ấy lại nằm trong sự sở hữu và thưởng ngoạn của chính chúng ta.

Chiếc bát Long Ngư Hý Thủy này cũng đã được trưng bày tại tiệm Lão Cổ Vật một thời gian khá lâu. Nếu quý chư vị có thời gian, Tại Hạ xin kính mời quý vị ghé tiệm. Chúng ta cùng nhau uống một chén trà, ngắm đồ và hàn huyên về thú vui, thú chơi đồ cổ, đồ xưa – một thú chơi sang trọng, tao nhã, sang quý nhưng cũng không kém phần bí hiểm.

Chính vì còn nhiều điều bí hiểm như vậy nên người chơi càng cần những bằng hữu đồng hành, cùng nhau trao đổi, chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm để mỗi ngày hiểu thêm một chút về thú chơi này.

Xin trân trọng cảm ơn quý chư vị đã theo dõi và ủng hộ trong suốt thời gian qua. Cảm ơn quý chư vị đã dành chút thời gian lắng nghe nội dung chia sẻ ngày hôm nay.

Xin hẹn gặp lại quý chư vị trong những nội dung tiếp theo. Xin trân trọng cảm ơn, xin chào và hẹn gặp lại!

Lão Cổ Vật