Mâm Bồng Gốm Men Vẽ Nhiều Màu

Niên Đại: Thời Lê Sơ (thế kỷ XV)
Lưu giữ: Bảo tàng tỉnh Quảng Ninh

- Giới thiệu: 
Mâm bồng gốm men vẽ nhiều màu (hay còn gọi là mâm bồng ngũ sắc) là một loại đồ thờ cúng hoặc vật dụng trang trí cao cấp trong văn hóa Việt Nam.
* Bảo vật quốc gia: Có một chiếc mâm bồng gốm men vẽ nhiều màu thời Lê sơ (thế kỷ XV) đã được công nhận là Bảo vật quốc gia của Việt Nam vào năm 2020. Hiện vật này đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Quảng Ninh, nổi bật với kỹ thuật vẽ màu trên men tinh xảo.

Đặc điểm kỹ thuật:
* Men ngũ sắc: 
* Mâm bồng được tạo hình bằng kỹ thuật chuốt trên bàn xoay, các bộ phận mâm, cổ và chân được làm rời rồi ghép lại. Sau khi phôi đạt độ cứng, nghệ nhân vẽ màu lam dưới men, phơi khô và phủ men bằng phương pháp nhúng, tráng tỉ mỉ. Sản phẩm được nung lần thứ nhất, sau đó tiếp tục vẽ thêm các màu trên men và nung lần thứ hai để hoàn thiện, đảm bảo độ bền và tính thẩm mỹ, được chế tạo từ đất sét trắng, có hàm lượng cao lanh cao được tinh lọc cẩn thận, hàm lượng nhôm trong cốt gồm trên 40% có trọng lượng 5,5kg chiều cao tổng cộng 27cm, gồm 3 phần: mâm, cổ và chân.
* Họa tiết: Mâm bồng gốm men vẽ nhiều màu là tác phẩm nghệ thuật cao cấp, mô phỏng đoá sen mãn khai với hoa văn đa dạng. Họa tiết chủ đạo bao gồm rồng (long cuốn thủy), cá chép hóa rồng, linh thú, cánh sen, long mã, cùng các biểu tượng Đạo giáo như sừng tê, ngọc báu.

Ý nghĩa lịch sử và văn hóa nổi bật:
* Đỉnh cao kỹ thuật thời Lê sơ: Xuất hiện vào thế kỷ XV, dòng gốm vẽ nhiều màu, đặc biệt là sử dụng vàng kim, chứng minh sự sáng tạo độc đáo của kỹ thuật sản xuất gốm Đại Việt, khác biệt so với các thời Lý - Trần.
* Giá trị nghệ thuật: Thể hiện sự tinh xảo thông qua họa tiết phong phú như rồng, phượng, sen, hoa lá, với bố cục chặt chẽ và màu sắc rực rỡ, phản ánh mỹ thuật thời Lê sơ.
* Vật phẩm tâm linh: Mâm bồng dùng trong thờ cúng (đựng quả, trầu cau) tượng trưng cho lòng thành kính, biết ơn tổ tiên, cầu mong cuộc sống viên mãn, sung túc.
* Di sản độc bản: Các tiêu bản mâm bồng gốm men nhiều màu (như tại Bảo tàng Quảng Ninh, sưu tập tư nhân, hoặc tại Nhật Bản) là minh chứng quý báu, thường được cho là có liên quan đến các tàu đắm cổ như Cù Lao Chàm

Nguồn: sách Ngàn Năm Văn Hiến Quốc Gia Việt Nam.
#AntiqueNews #Tintuccovat #Baovatquocgia#LaoCoVat #mambonggommenvenhieumau