Môn Hạ Sảnh Ấn bảo vật quốc gia Việt Nam

Bảo Vật Quốc Gia: MÔN HẠ SẢNH ẤN

Sảnh Môn Hạ là cơ quan Trung ương nằm trong bộ ba “Tam sảnh” gồm: Sảnh Thượng Thư, Sảnh Trung Thư và Sảnh Môn Hạ. Đây là ba cơ quan cao nhất của triều đình nhà Trần. Sảnh Thượng Thư có nhiệm vụ giúp Tể Tướng quản lý các việc có liên quan đến quan chức, chức Hành khiển Thượng Thư đứng đầu. Hành Khiển là chức rất lớn, bao trùm các chức Lệnh Thị Lang ,Tả Hữu Ty Lang Trung. Sảnh Trung Thư giữ việc bàn bạc mọi việc trọng đại của quốc gia. Sảnh Môn Hạ là cơ quan thân cận của nhà Vua, có nhiệm vụ giữ bảo ấn, chuyển lệnh của Vua tới các quan, nhận lời tấu của Vua và các công việc lễ nghi trong cung. Sảnh Môn Hạ còn giữ quyền thẩm tra kiểm duyệt mọi việc sau đó mới được ban bố thi hành. Chức quan này ở sảnh Môn Hạ nhà Trần cũng đều do những đại thần tài giỏi đảm nhiệm như Vũ Nghiêu Tá, Trương Hán Siêu, Phạm Sư Mạnh

Ấn đồng 'Môn Hạ Sảnh Ấn' đúc vào năm 1377 được dùng để đóng vào những văn bản hành chính quan trọng của triều đình, bắt đầu từ đời Trần Phế Đế về sau. Vào năm 2012, “Môn Hạ Sảnh ấn” đã được công nhận là Bảo vật quốc gia của Việt Nam.

Ấn được đúc hình vuông, tạo ba cấp khá đều. Ấn có chiều cao 8,5cm, mặt ấn hình vuông, cạnh 7,3cm x 7,3cm, nặng 1,4kg. Quai ấn tạo hình chữ nhật dẹt, chỏm cong, giống như hình bia đá. Hai bên cạnh lưng ấn khắc hai dòng chữ Hán. Bên phải khắc 4 chữ, phiên âm: “Môn Hạ Sảnh Ân” (Ấn sảnh Môn hạ). Bên trái khắc 11 chữ, phiên âm: “Long Khánh Ngũ Niên, Ngũ Nguyệt, Nhị Thập Tam Nhật Tạo” (dịch nghĩa : chế tạo vào ngày 23 tháng 5, năm thứ 5 niên hiệu Long Khánh, đời vua Trần Duệ Tông, 1377). Mặt ấn đúc nổi 4 chữ theo thể Triện thư “Môn Hạ Sảnh Ấn” (Ấn Sảnh Môn Hạ).

Cho tới nay, những phát hịên về ấn đồng cổ của các triều đại phong kiến Việt Nam trên đất nước ta là rất hiếm, chính vì thế Môn Hạ Sảnh Ấn có nội dung rõ ràng nhất, niên đại cụ thể nhất, liên quan đến lịch sử hành chính trung ương triều Trần, mang đầy đủ các tiêu chí, xứng đáng được vinh danh vào Danh mục Bảo vật Quốc gia.

Theo TS Nguyễn Đình Chiến.