Sửa trang
Thời gian render trang: 23/11/2026 05:31:00.698

Nhận Diện Đồ Sứ Hoa Lam Ba Triều Thịnh Trị Đầu Thanh Qua Sắc Độ Hoa Lam

07-11-2026Tác giả:Lão Cổ VậtLượt xem:0

    Ba triều Khang Hy, Ung Chính và Càn Long là một giai đoạn đặc biệt quan trọng trong lịch sử phát triển gốm sứ Trung Quốc. Trình độ nung tạo thời kỳ này đạt tới một đỉnh cao mới kể từ đời Tống. Trong đó, sự yêu chuộng đồ sứ hoa lam dưới cả ba triều đã đạt đến mức khó có thể sánh bằng.

    Trong đồ sứ hoa lam quan diêu của ba triều đầu Thanh, chỉ một bộ phận mang niên khoản đương triều. Do đương thời thịnh hành việc phỏng chế khí vật các triều trước, khoản thức trên một số hiện vật cũng đề niên hiệu tiền triều.

     

    Bởi vậy, khi gặp một món đồ sứ hoa lam được cho là thuộc “Thanh tam đại”, người thẩm định phải kết hợp đầy đủ các yếu tố gồm khí hình, nguyên liệu tạo thai, men màu, họa phong, chân đế và khoản thức. Chỉ như vậy mới có thể nhận diện chính xác và xác định niên đại thực sự của hiện vật.

    Trong kỳ này, chúng ta sẽ tìm hiểu cách nhận diện đồ sứ hoa lam quan diêu ba triều đầu Thanh thông qua đặc điểm phát sắc.

    I. Hoa lam Khang Hy

    Đồ hoa lam Khang Hy sử dụng Châu Minh liệu tinh khiết có nguồn gốc từ Vân Nam và Chiết liệu thượng hạng. Hoa lam nổi bật với sắc xanh biếc, tươi sáng, màu sắc rực rỡ và phân tầng rõ ràng, được đánh giá đứng đầu triều Thanh.

    Sắc lam tươi, thuần khiết, u nhã và thâm trầm. Các cấp độ đậm nhạt được vận dụng hài hòa như tranh thủy mặc, vì vậy rất được hậu thế tôn sùng.

    Trong hội họa trang trí, thợ gốm sử dụng kỹ pháp phân thủy. Chỉ với một loại thanh liệu hoa lam, người thợ vẫn có thể biểu hiện nhiều tầng lớp của cảnh vật, thể hiện sáng – tối, âm – dương, hướng chính diện và khuất sáng.

    Lối hoa lam đa sắc độ này đã phá vỡ sự đơn điệu của kỹ thuật tô phẳng truyền thống, được hậu thế ca ngợi bằng mỹ danh “ngũ thái hoa lam”.

    Tuy nhiên, triều Khang Hy kéo dài tới 61 năm nên sắc độ hoa lam không hoàn toàn đồng nhất từ đầu đến cuối. Khi nói đến màu hoa lam Khang Hy tiêu biểu, người ta thường lấy sản phẩm trung kỳ – giai đoạn có chất lượng phát sắc tốt nhất – làm chuẩn.

    Trên thực tế, sắc hoa lam Khang Hy liên tục biến đổi. Căn cứ phương pháp phân kỳ truyền thống của giới nghiên cứu và hiện vật truyền thế, có thể chia thành ba giai đoạn:

    1. Khang Hy sơ kỳ

    (Từ Khang Hy nguyên niên đến năm Khang Hy thứ 19)

    Đồ hoa lam giai đoạn này về cơ bản vẫn bảo lưu những đặc điểm của hoa lam đầu Thanh thời Thuận Trị.

    Bề mặt men dày và nhuận, mang sắc trắng ánh xanh. Trên men có thể xuất hiện hiện tượng co men và những lỗ nhỏ màu nâu, thường gọi là tông nhãn.

    Thanh liệu sử dụng chủ yếu là Chiết liệu hoặc các loại cobalt nội địa khác. Hoa lam phát sắc xanh xám; một số hiện vật có màu đậm nhưng thiên tối và xám.

    Hiện vật trong phiên đấu giá mùa xuân Cửu Đỉnh năm 2022:

    Thanh Khang Hy – Bình bổng chùy hoa lam Thúy Mao lam, vẽ sơn thủy nhân vật.

     

    2. Khang Hy trung kỳ

    (Từ năm Khang Hy thứ 20 đến năm Khang Hy thứ 45)

    Hoa lam trung kỳ có sắc xanh biếc, tươi đẹp, là diện mạo tiêu biểu nhất của đồ hoa lam Khang Hy.

    Thời kỳ này sử dụng Châu Minh liệu từ Vân Nam và Chiết liệu thượng hạng. Phương pháp luyện thanh liệu được cải tiến, chuyển từ thủy trầm pháp – lắng lọc bằng nước – sang hỏa đoạn pháp – nung luyện bằng lửa.

    Nhờ đó, hoa lam phát sắc trong sáng, xanh biếc và khác biệt rõ rệt so với các thời kỳ khác. Giới sưu tầm gọi sắc độ này là “Thúy Mao lam” hoặc “ngũ thái hoa lam”.

    Kỹ pháp phân thủy được vận dụng trong hội họa, giúp sắc hoa lam thể hiện rõ sáng – tối, chính – phản và chiều sâu không gian, tạo nên ý cảnh thâm viễn.

    3. Khang Hy hậu kỳ

    (Sau năm Khang Hy thứ 45)

    Sắc hoa lam chuyển dần từ đậm rực, xanh thẫm sang nhẹ nhàng và thanh nhã. Một số sản phẩm có khả năng phát sắc thiếu ổn định, thậm chí xuất hiện hiện tượng loang tán.

    II. Hoa lam Ung Chính

    Hiện vật trong phiên đấu giá mùa xuân Cửu Đỉnh năm 2022:

    Thanh Ung Chính – Thiên tự quán hoa lam phỏng Thành Hóa, trang trí triền chi liên hoa văn.

     

    Hoa lam Ung Chính sử dụng Chiết liệu nội địa. Do đồ sứ thời kỳ này chủ yếu phỏng theo hoa lam của nhiều triều đại nhà Minh nên tồn tại đồng thời nhiều sắc độ khác nhau.

    Nhìn chung, hoa lam Ung Chính tạo cảm giác thanh nhã, nhẹ nhàng. Tuy nhiên, khả năng phát sắc chưa hoàn toàn ổn định và phần lớn hiện vật có hiện tượng loang tán.

    Có thể phân biệt cụ thể như sau:

    1. Đồ phỏng hoa lam Thành Hóa có sắc lam nhạt, tông màu xanh xám.
    2. Đồ phỏng hoa lam Tuyên Đức sử dụng bút pháp điểm nhiễm đậm, thường xuất hiện hiện tượng loang tán.
    3. Đồ phỏng hoa lam Gia Tĩnh có sắc độ ổn định và thâm trầm.

    III. Hoa lam Càn Long

    Hiện vật trong phiên đấu giá mùa xuân Cửu Đỉnh năm 2022:

    Thanh Càn Long – Bình ngọc hồ xuân hoa lam trang trí bảo tướng hoa văn.

     

    Triều Càn Long kéo dài 60 năm. Đặc trưng tổng quát của đồ sứ hoa lam thời kỳ này là:

    Sắc lam thuần chính, tươi sáng; khả năng phát sắc ổn định, thâm trầm; hoa văn rõ ràng và quy chỉnh.

    Tuy vậy, giữa đầu và cuối triều Càn Long vẫn tồn tại những biến đổi nhất định về sắc độ.

    Hoa lam Càn Long sơ kỳ còn bảo lưu đặc điểm phát sắc thiếu ổn định và đôi khi loang tán của thời Ung Chính. Đến hậu kỳ, một số sản phẩm xuất hiện tình trạng sắc lam mơ hồ, nổi và thiếu độ trầm. Đây là những dấu vết khó tránh khỏi của giai đoạn chuyển tiếp giữa các triều đại.

     

    Đăng ngày 15 tháng 8 năm 2022, lúc 10 giờ 38 phút.

     

     

    Dịch và sưu tầm: Lão Cổ Vật

    Nguồn: Zhihu 

    https://zhuanlan.zhihu.com/p/553883263

    ĐN
    Giới thiệu tác giảLão Cổ Vật

    Lão Cổ Vật – gia truyền từ 1955, thẩm định cổ vật và tư vấn sưu tầm. Chia sẻ kiến thức, câu chuyện về cổ vật và văn hoá Việt cùng quý nhà sưu tầm.

    Bài viết liên quan

    Biểu Tượng Ngôi Sao Trên Mặt Trống Đồng Đông Sơn

    Biểu Tượng Ngôi Sao Trên Mặt Trống Đồng Đông Sơn

    Trung tâm của mặt trống đồng Đông Sơn thường xuất hiện một hình ngôi sao có từ 8 đến 14 cánh. Đây là hình ảnh nổi bật và quan trọng nhất, đại diện cho mặt trời – biểu tượng tối cao trong tự nhiên. Người xưa tin rằng mặt trời mang đến ánh sáng, năng lượng và sự sống, vì vậy họ dành sự tôn kính đặc biệt cho hình ảnh này. Việc đặt ngôi sao ở vị trí trung tâm phản ánh lòng biết ơn sâu sắc của cư dân Đông Sơn đối với thiên nhiên.
    Xem chi tiết
    Tửu Cụ Việt: Tự Hào Nét Riêng

    Tửu Cụ Việt: Tự Hào Nét Riêng

    Trong dụng cụ bốn món ăn chơi với rượu – chè – trầu – thuốc, đồ phục vụ uống rượu (tửu cụ) do người Việt chế tác là phong phú và đa dạng hơn cả. Việc tiếp nối cũng liền mạch qua thời kỳ, vùng miền, hợp thành môn chơi tửu cụ đầy hấp dẫn.
    Xem chi tiết
    Gốm Cổ Việt Nam – Những Hằng Số Văn Hóa

    Gốm Cổ Việt Nam – Những Hằng Số Văn Hóa

    Nói lên sự khắc họa gốm cổ Việt Nam như một giá trị văn hóa bền bỉ của dân tộc, phản ánh đời sống dân gian, tâm thức người Việt và vẻ đẹp mộc mạc, giản dị được gìn giữ qua hàng nghìn năm lịch sử.
    Xem chi tiết
    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 1 )

    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 1 )

    Không biết chính xác tự bao giờ, hoa sen - loài hoa đẹp mang nhiều ý nghĩa thâm thúy đã đi vào tâm tưởng của người Việt
    Xem chi tiết
    Chim Lạc Trên Trống Đồng Đông Sơn.

    Chim Lạc Trên Trống Đồng Đông Sơn.

    Chim dang cánh bay trên mặt trống là chim Lạc và là vật tổ của văn hóa Đông Sơn
    Xem chi tiết
    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 2 )

    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 2 )

    Khám phá vai trò độc đáo của hoa sen trong nền văn minh Đại Việt, từ những công trình kiến trúc chùa tháp thời Lý – Trần đến nghệ thuật gốm sứ truyền thống. Sen không chỉ là hình ảnh trang trí mà còn là biểu tượng tinh thần, hiện diện trong các phù điêu, bệ tượng, đá kê chân cột, và trên những sản phẩm gốm men ngọc, gốm hoa nâu với kỹ thuật khắc, đắp nổi tinh xảo.
    Xem chi tiết
    Trường Kỷ Trong Nội Thất Truyền Thống Việt Nam

    Trường Kỷ Trong Nội Thất Truyền Thống Việt Nam

    Trường kỷ là món nội thất gắn bó với kiến trúc nhà Việt qua nhiều thế hệ, vừa mang tính ứng dụng cao, vừa thể hiện tinh thần hiếu khách, phong cách sống và địa vị của gia chủ.
    Xem chi tiết
    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 3 )

    Hoa Sen Trong Nghệ Thuật Trang Trí Việt Nam ( Phần 3 )

    Sen trên gốm Chu Đậu Nét Lam Và Hồn Sen: Biểu Tượng Văn Hóa Trên Gốm Chu Đậu Việt Nam
    Xem chi tiết
    Trống Đồng Đông Sơn - Tinh Hoa Văn Hóa Việt Cổ

    Trống Đồng Đông Sơn - Tinh Hoa Văn Hóa Việt Cổ

    Trong toàn bộ hệ thống hiện vật của văn hóa Đông Sơn, trống đồng là loại hình nổi bật nhất, vừa có giá trị khảo cổ, vừa có giá trị biểu tượng. Trống đồng không chỉ là nhạc khí dùng trong nghi lễ, lễ hội hay sinh hoạt cộng đồng, mà còn là hiện vật kết tinh trình độ luyện kim, nghệ thuật tạo hình, tín ngưỡng nông nghiệp và quyền lực xã hội của cư dân Việt cổ. Từ bao đời nay, trống đồng Đông Sơn đã được xem là biểu tượng thiêng liêng của văn hóa Việt Nam, gắn với văn minh sông Hồng và thời kỳ
    Xem chi tiết
    Thạp Đồng Đông Sơn - Bản Sắc Của Văn Hóa Việt Cổ

    Thạp Đồng Đông Sơn - Bản Sắc Của Văn Hóa Việt Cổ

    Trong hệ thống hiện vật của văn hóa Đông Sơn, thạp đồng là một loại hình rất đáng chú ý. Nếu trống đồng thường được nhắc đến như biểu tượng lớn nhất của văn minh Đông Sơn, thì thạp đồng lại cho thấy một phương diện khác: đời sống sinh hoạt, nghi lễ, tín ngưỡng và khả năng chế tác đồ đồng tinh xảo của cư dân Việt cổ. Thạp đồng không chỉ là đồ chứa. Ở nhiều trường hợp, nó còn là lễ khí, vật phẩm tùy táng, biểu tượng của địa vị xã hội và là nơi lưu giữ nhiều lớp thông tin về đời sống Đông Sơn.
    Xem chi tiết

    Bình luận

    0

    Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận!

    Gửi bình luận của bạn

    Gửi bình luận

    Lịch cát tường

    Thứ Năm, 23/05/2024

    16

    Tháng 4 (Âm) - Giáp Thìn

    "Ngày lành tháng tốt, bách sự hanh thông"

    Đăng ký tư vấn

    Sưu tầm đúng – Giữ trọn giá trị

    Để lại số điện thoại để được chuyên gia Lão Cổ Vật tư vấn sưu tầm và thẩm định cổ vật.

    Nội dung chính
      Lão Cổ Vật
      古
      Khách hàng và hoạt động

      Album Lão Cổ Vật

      Những khoảnh khắc giao lưu cùng khách hàng, nhà sưu tầm và các phiên chợ đồ xưa – nơi mỗi tác phẩm tìm được chủ nhân xứng đáng.

      Tất cả
      Không gian
      Giao lưu
      Phiên chợ
      Bộ trường kỷ gỗ lim
      Không gian

      Bộ trường kỷ gỗ lim

      Bộ trường kỷ gỗ lim cổ điển Lão Cổ Vật bài trí cho không gian studio của khách hàng.

      Giao lưu Đại sứ quán
      Giao lưu

      Giao lưu Đại sứ quán

      Lão Cổ Vật giao lưu, giới thiệu văn hoá cổ vật Việt cùng Đại sứ quán Ả Rập.

      Phiên chợ Viềng
      Phiên chợ

      Phiên chợ Viềng

      Gian hàng đồ xưa của Lão Cổ Vật tại phiên chợ Viềng đầu xuân.

      Thư pháp chữ Phật Tâm
      Không gian

      Thư pháp chữ Phật Tâm

      Tranh thư pháp chữ Phật Tâm trang trí trong không gian phòng khách nhà khách hàng.

      Nhà sưu tầm ghé thăm
      Giao lưu

      Nhà sưu tầm ghé thăm

      Các nhà sưu tầm quốc tế sang giao lưu, thưởng lãm tác phẩm tại Lão Cổ Vật.

      Gian hàng Tết Hàng Lược
      Phiên chợ

      Gian hàng Tết Hàng Lược

      Gian hàng Tết của Lão Cổ Vật tại chợ hoa Hàng Lược, điểm hẹn quen thuộc mỗi dịp xuân về.

      Tác phẩm sơn thiếp vàng
      Không gian

      Tác phẩm sơn thiếp vàng

      Bộ tác phẩm sơn thiếp vàng trang trí tại nhà khách hàng, trang nghiêm và ấm cúng.

      Thưởng trà cùng huynh đệ
      Giao lưu

      Thưởng trà cùng huynh đệ

      Huynh đệ ghé thăm, thưởng trà và đàm đạo về cổ vật tại Lão Cổ Vật.

      Khách quốc tế thăm gian hàng Tết
      Phiên chợ

      Khách quốc tế ghé thăm

      Khách nước ngoài thăm quan gian hàng Tết của Lão Cổ Vật tại phố Hàng Lược.

      Xem thêm hoạt động

      Góc sưu tầm Lão Cổ Vật

      Kiến Thức Sưu Tầm

      Học cách phân biệt đồ cổ, đồ giả cổ và thẩm định giá trị cổ vật cùng các chuyên gia Lão Cổ Vật.

      Đăng ký nhận thông tin mới nhất

      Bài viết mới về cổ vật, kiến thức thẩm định và tác phẩm mới từ Lão Cổ Vật gửi thẳng tới bạn.

      Khám Phá Thế Giới Động Vật Phong Phú Trên Cổ Vật Đông Sơn
      07-11-2026Th07-11-2026

      Khám Phá Thế Giới Động Vật Phong Phú Trên Cổ Vật Đông Sơn

      Hình ảnh các loài động vật được tạo tác sinh động trên cổ vật của nền văn hóa Đông Sơn là minh chứng cho lối sống gần gũi với thiên nhiên của người Việt cổ.
      Nguyễn Hoài ThươngĐọc bài viết
      Điêu Khắc: Dấu Ấn Bất Diệt Của Văn Minh Nhân Loại
      07-11-2026Th07-11-2026

      Điêu Khắc: Dấu Ấn Bất Diệt Của Văn Minh Nhân Loại

      Từ những khối đá thô sơ đến nét chạm đầy tinh tế, nghệ thuật điêu khắc âm thầm ghi dấu bước chân nhân loại qua từng thời kỳ.
      Nguyễn Hoài ThươngĐọc bài viết
      Áo Dài Xưa Qua Bưu Ảnh Cổ
      07-11-2026Th07-11-2026

      Áo Dài Xưa Qua Bưu Ảnh Cổ

      Nhìn người xưa trong trang phục áo dài năm thân – thuộc loại áo thụ lĩnh (cổ tròn dựng đứng) từ vua, quan, cho đến nam phụ lão ấu thứ dân trông đều thật đẹp, biểu đạt trọn vẹn thần thái và sự trang trọng của chiếc áo dài rất Việt này. Để tìm lại quá khứ vàng son của tà áo năm thân, những bưu ảnh cổ có niên đại cả trăm năm giúp chúng ta ngược thời gian trở về quá vãng.
      Nguyễn Hoài ThươngĐọc bài viết
      Bảo Vật Quốc Gia Việt Nam: Mộ Thuyền Việt Khê
      07-11-2026Th07-11-2026

      Bảo Vật Quốc Gia Việt Nam: Mộ Thuyền Việt Khê

      Mộ thuyền là một trong những táng tục đặc trưng của văn hóa Đông Sơn. Cho đến nay, mộ thuyền đã được phát hiện trong nhiều di tích Đông Sơn, cung cấp những tư liệu quý báu cho chúng ta tìm hiểu về tính chất cũng như các mối quan hệ của văn hóa nổi tiếng này. Một trong những phát hiện sớm nhất và quan trọng nhất về mộ thuyền trong văn hóa Đông Sơn đó là ngôi mộ Việt Khê (mộ số 2 - M2).
      Nguyễn Hoài ThươngĐọc bài viết
      Mỹ Thuật Chạm Khắc Gỗ Tại Nhà Cổ Trần Công Vàng
      07-11-2026Th07-11-2026

      Mỹ Thuật Chạm Khắc Gỗ Tại Nhà Cổ Trần Công Vàng

      Những chi tiết trang trí bằng gỗ tựa như tác phẩm điêu khắc, làm bừng sức sống cho không gian xưa, như góp nhặt lại chất Á Đông và những tâm tư, tình cảm của chủ nhân phong lưu thanh nhã.
      Nguyễn Hoài ThươngĐọc bài viết

      @laocovat

      Thưởng ngoạn cổ vật cùng Lão Cổ Vật

      Những thước phim ngắn về thẩm định, sưu tầm và thưởng ngoạn cổ vật từ kênh TikTok Lão Cổ Thẩm Định cổ vật – gia truyền từ 1955.

      Ghè – Liễn men lam thế kỷ 19

      Góc trưng bày tại tiệm Lão Cổ Vật

      Ngũ Long Quần Hội – đôi chóe đồng khảm tam khí

      Lân Vương Đại Nghiệp Diên Miên – tác phẩm độc bản

      Nhận biết đồ cổ qua lớp men đáy

      Sứ men lam thời Thanh thế kỷ 18

      Đồ cổ Nhập môn Thực chiến – bài phân tích của học viên

      Khi cổ vật trở thành linh hồn không gian sống

      Lão Cổ Vật

      Địa chỉ

      332B Âu Cơ, Hồng Hà, Hà Nội

      Lão Cổ Vật Antique Since 1955

      Khởi nguồn từ năm 1955, Lão Cổ Vật là nơi chia sẻ thông tin thị trường cổ vật và nghệ thuật, giúp các nhà sưu tầm khám phá, mua bán, tài trợ và gửi giao lưu các tác phẩm quý hiếm.

      Thông tin tài khoản: STK 0541007007007 – Nguyễn Duy Tuấn – Vietcombank chi nhánh Long Biên.

      Facebook Lão Cổ Vật
      YouTube Lão Cổ Vật
      Zalo Lão Cổ Vật
      Email Lão Cổ Vật

      Đăng ký nhận tư vấn

      Bản đồ

      © 2026 Lão Cổ Vật Antique. Thẩm định cổ vật – Tư vấn sưu tầm – Gia truyền từ 1955.

      098.13.02468