PHÁP LAM - CLOISONNÉ

Cloisonné :công việc trang trí trong đó men, thủy tinh hoặc đá quý được phân tách bằng các dải dây dẹt được đặt trên các mặt phẳng bằng kim loại.Cloisonné (phát âm tiếng Pháp: [klwazɔne]) là một kỹ thuật cổ xưa để trang trí các đồ vật bằng kim loại. Trong những thế kỷ gần đây, men thủy tinh đã được sử dụng, và khảm các loại đá quý, thủy tinh và các vật liệu khác cũng được sử dụng trong các thời kỳ cũ. Các đối tượng kết quả cũng có thể được gọi là cloisonné. Việc trang trí được hình thành bằng cách đầu tiên thêm các ngăn vào vật kim loại bằng cách hàn hoặc gắn dây bạc hoặc vàng hoặc các dải mỏng đặt trên các cạnh của chúng. Chúng vẫn có thể nhìn thấy trong mảnh hoàn thiện, ngăn cách các ngăn khác nhau của men hoặc khảm, thường có nhiều màu. Các đối tượng men Cloisonné được làm việc với bột men làm thành bột nhão, sau đó cần phải được nung trong lò nung.

Thời cổ đại, kỹ thuật cloisonné chủ yếu được sử dụng cho đồ trang sức và phụ kiện nhỏ cho quần áo, vũ khí hoặc các vật thể nhỏ tương tự được trang trí với thiết kế hình học hoặc sơ đồ, với các bức tường cloison dày. Trong các kỹ thuật của Đế quốc Byzantine sử dụng dây mỏng hơn đã được phát triển để cho phép tạo ra nhiều hình ảnh hơn, chủ yếu được sử dụng cho hình ảnh tôn giáo và đồ trang sức, và sau đó luôn luôn sử dụng men. Vào thế kỷ 14, kỹ thuật tráng men này đã lan sang Trung Quốc, nơi nó sớm được sử dụng cho các tàu lớn hơn nhiều như bát và bình; kỹ thuật này vẫn còn phổ biến ở Trung Quốc cho đến ngày nay và các vật thể men cloisonné sử dụng các kiểu có nguồn gốc từ Trung Quốc đã được sản xuất ở phương Tây từ thế kỷ 18.

Kỹ thuật Cloisonné lần đầu tiên được phát triển trong các đồ trang sức của vùng Cận Đông cổ đại, điển hình là những mảnh rất nhỏ như nhẫn, với dây mỏng tạo thành những chiếc áo choàng. Trong các đồ trang sức của Ai Cập cổ đại, bao gồm các viên ngọc của các Pharaoh, các dải dày hơn tạo thành những chiếc áo choàng, vẫn còn nhỏ. Ở Ai Cập, đá quý và các vật liệu giống như men đôi khi được gọi là "thủy tinh dán" đều được sử dụng. Byzantines hoàn thiện một dạng biểu tượng cloisonné độc đáo. Men Byzantine lan sang các nền văn hóa xung quanh và một loại đặc biệt, thường được gọi là garnet cloisonné được tìm thấy rộng rãi trong nghệ thuật Thời kỳ di cư của các dân tộc "man rợ" ở châu Âu, những người đã sử dụng đá quý, đặc biệt là ngọc hồng lựu, cũng như thủy tinh và men áo choàng tường dày. Hồng ngọc và vàng tạo ra sự tương phản hấp dẫn của màu sắc, và đối với các Kitô giáo, garnet là biểu tượng của Chúa Kitô. Loại này hiện được cho là có nguồn gốc từ Đế chế La Mã cổ đại muộn và ban đầu đã đến với các dân tộc Di cư như những món quà ngoại giao của các vật thể có thể được tạo ra ở Constantinople, sau đó được sao chép bởi các thợ kim hoàn của chính họ. Cloisonné dán thủy tinh đã được thực hiện trong cùng thời gian với kết quả tương tự - so sánh phù hợp Anglo-Saxon vàng với ngọc hồng lựu và trâm cài Visigothic với dán kính trong bộ sưu tập. Các dải ruy băng vàng dày được hàn vào đáy của khu vực trũng được trang trí để làm các ngăn, trước khi thêm đá hoặc dán. Đôi khi các ngăn chứa đầy các vật liệu khác nhau của đá cắt hoặc thủy tinh và men được trộn lẫn để trang trí cùng một vật thể, như trong nắp ví Sutton Hoo. Trong thế giới Byzantine, kỹ thuật được phát triển thành kiểu dây mỏng chỉ phù hợp với men được mô tả dưới đây, được mô phỏng ở châu Âu từ khoảng thời Carolingian trở đi.

Những mảnh cloisonné còn sót lại sớm nhất là những chiếc nhẫn trong các ngôi mộ ở Sip từ thế kỷ 12 trước Công nguyên , sử dụng dây rất mỏng. Sau đó, men chỉ là một trong những chất trám được sử dụng cho những chiếc áo choàng nhỏ có thành dày của phong cách Thời kỳ đồ cổ và Di cư muộn được mô tả ở trên. Từ khoảng thế kỷ thứ 8, nghệ thuật Byzantine lại bắt đầu sử dụng dây mỏng hơn nhiều để tự do sử dụng các thiết kế phức tạp hơn nhiều, với các ngăn lớn hơn và ít hình học hơn, chỉ có thể sử dụng men. Chúng vẫn nằm trên các vật thể tương đối nhỏ, mặc dù số lượng mảng bám có thể được đặt thành các vật thể lớn hơn, như Pala d'Oro, bàn thờ trong Nhà thờ lớn Saint Mark, Venice. Một số đối tượng kết hợp áo choàng dày và mỏng cho hiệu ứng đa dạng. Các thiết kế thường  chứa một nền vàng hào phóng, như trong tranh khảm Byzantine đương đại. Khu vực được tráng men đã được đóng dấu để tạo ra vùng trũng chính, được chích để giúp men răng bám chặt và chiếc áo choàng được thêm vào.

Hai kỹ thuật khác nhau trong men Byzantine và châu Âu cloisonné được phân biệt, trong đó tên tiếng Đức vẫn thường được sử dụng trong tiếng Anh. Sớm nhất là kỹ thuật Vollschmelz (men "đầy đủ", nghĩa đen là "tan chảy hoàn toàn") trong đó toàn bộ một tấm đế vàng sẽ được phủ trong men. Các cạnh của tấm được bật lên để tạo thành một hồ chứa, và dây vàng được hàn tại chỗ để tạo thành những chiếc áo choàng. Thiết kế men do đó bao phủ toàn bộ tấm. Trong kỹ thuật Senkschmelz ("chìm", nghĩa đen là "sunk tan"), các bộ phận của tấm đế để giữ thiết kế được đập xuống, để lại một nền vàng xung quanh, như được thấy trong các biểu tượng và khảm khảm hiện đại với nền thủy tinh vàng, và thánh minh họa ở đây. Các dây và men sau đó được thêm vào như trước. Các phác thảo của thiết kế sẽ rõ ràng ở mặt sau của tấm cơ sở. Sự chuyển đổi giữa hai kỹ thuật xảy ra khoảng 900 trong men Byzantine và 1000 ở phương Tây, mặc dù với các ví dụ quan trọng trước đó. Các mảng bám với các sứ đồ vào khoảng ngày sau đó trên Vương miện thánh Hungary cho thấy một giai đoạn chuyển tiếp độc đáo, trong đó các mảng bám cơ bản đã đóng hốc cho thiết kế, như trong công việc của senkschmelz, nhưng lớp men bao phủ toàn bộ mảng bám ngoại trừ các đường viền dày xung quanh số liệu và chữ khắc, như trong kỹ thuật vollschmelz (xem bộ sưu tập dưới đây để biết ví dụ về kỹ thuật này và công việc của vollschmelz). Một số tác phẩm của thế kỷ thứ 10 đạt được hiệu ứng senkschmelz bằng cách sử dụng hai tấm chồng lên nhau, tấm trên với đường viền thiết kế được cắt ra và tấm dưới để lại.

Từ Byzantium hay thế giới Hồi giáo, kỹ thuật này đã đến Trung Quốc vào thế kỷ 13 của 14; tài liệu tham khảo đầu tiên là trong một cuốn sách năm 1388, nơi nó được gọi là "Dashi ware". Không có tác phẩm nào của Trung Quốc rõ ràng từ thế kỷ 14 được biết đến, những tác phẩm có thể kiểm chứng sớm nhất là từ thời Hoàng đế Xuande (1425-35), tuy nhiên cho thấy việc sử dụng đầy đủ các phong cách Trung Quốc cho thấy kinh nghiệm đáng kể.Ban đầu nó được chào đón với sự nghi ngờ của những người sành chơi Trung Quốc, thứ nhất là nước ngoài, và thứ hai là hấp dẫn với hương vị nữ tính. Tuy nhiên, vào đầu thế kỷ 18, Hoàng đế Khang Hy đã có một xưởng cloisonné giữa nhiều nhà máy của Hoàng gia. Các tác phẩm Trung Quốc công phu và được đánh giá cao nhất là từ đầu triều đại nhà Minh, đặc biệt là triều đại của Hoàng đế Xuande và Hoàng đế Jingtai (1450 mật57), mặc dù các tác phẩm thế kỷ 19 hoặc hiện đại phổ biến hơn nhiều. Ngành công nghiệp Trung Quốc dường như đã được hưởng lợi từ một số người tị nạn Byzantine lành nghề chạy trốn khỏi sự sụp đổ của Constantinople năm 1453, mặc dù chỉ dựa vào tên, rất có thể Trung Quốc đã có được kiến ​​thức về kỹ thuật này từ Trung Đông. Trong nhiều màu xanh cloisonné của Trung Quốc thường là màu chủ yếu, và tên tiếng Trung của kỹ thuật này, jingtailan ("Jingtai blue ware"), đề cập đến điều này, và Hoàng đế Jingtai. Chất lượng bắt đầu suy giảm trong thế kỷ 19. Ban đầu, các thân bằng đồng hoặc đồng nặng được sử dụng, và các dây hàn, nhưng sau đó các tàu đồng nhẹ hơn nhiều đã được sử dụng, và dây được dán vào trước khi bắn. Các thành phần men và sắc tố thay đổi theo thời gian.

Trong các mảnh Byzantine, và thậm chí nhiều hơn trong công việc của Trung Quốc, dây không bao giờ có một màu men riêng biệt. Đôi khi một dây được sử dụng chỉ để tạo hiệu ứng trang trí, dừng lại ở giữa một trường men và đôi khi ranh giới giữa hai màu men không được đánh dấu bằng dây. Trong mảng bám Byzantine ở bên phải, đặc điểm đầu tiên có thể được nhìn thấy ở dây trên cùng trên tay áo đen của vị thánh và thứ hai là màu trắng của mắt và cổ áo. Cả hai cũng được nhìn thấy trong bát Trung Quốc minh họa ở trên cùng bên phải.

Cloisonné Trung Quốc là một trong những cloisonné men nổi tiếng nhất trên thế giới.

Người Nhật cũng sản xuất số lượng lớn từ giữa thế kỷ 19, chất lượng kỹ thuật rất cao. Ở Nhật Bản men cloisonné được gọi là shippō-yaki (焼). Các trung tâm đầu tiên của cloisonné là Nagoya trong Miền Owari. Các công ty nổi tiếng là Công ty Ando Cloisonné. Các trung tâm nổi tiếng sau này là Edo và Kyoto. Ở Kyoto Namikawa trở thành một trong những công ty hàng đầu của cloisonné Nhật Bản. Bảo tàng Namikawa Yasuyuki Cloisonné dành riêng cho nó.

Cloisonné Nga từ thời Sa hoàng cũng được các nhà sưu tập đánh giá cao, đặc biệt là từ Nhà Fabergé hoặc Khlebnikov, và Pháp và các quốc gia khác đã sản xuất số lượng nhỏ. Cloisonné Trung Quốc đôi khi bị nhầm lẫn với men Canton, một loại men tương tự được vẽ trên tay tự do và không sử dụng các phân vùng để giữ màu riêng biệt.

Ở Tây Âu thời trung cổ, kỹ thuật men cloisonné đã dần bị vượt qua bởi sự trỗi dậy của men champlevé, nơi các không gian cho men răng được tạo ra bằng cách tạo ra các hốc (sử dụng các phương pháp khác nhau) vào vật thể cơ bản, thay vì xây dựng các ngăn từ nó, như trong cloisonné. Các kỹ thuật sau này đã được phát triển cho phép sơn men trên nền phẳng mà không cần chạy. Plique-à-jour là một kỹ thuật tráng men có liên quan, sử dụng men trong suốt và không có tấm ốp kim loại, tạo ra một vật thể có hình dạng của một vật kính màu thu nhỏ - thực tế là cloisonné không có lớp nền. Plique-a'-jour thường được tạo ra trên nền mica hoặc đồng mỏng, sau đó được bóc ra (mica) hoặc khắc bằng axit (đồng).

Các cách khác để sử dụng kỹ thuật đã được phát triển, nhưng có tầm quan trọng nhỏ. Vào thế kỷ 19, Nhật Bản đã được sử dụng trên các bình gốm với men gốm, và nó đã được sử dụng với sơn mài và trám acrylic hiện đại cho áo choàng. Một phiên bản của kỹ thuật cloisonné thường được sử dụng cho huy hiệu ve áo, huy hiệu logo cho nhiều đối tượng như ô tô, bao gồm cả mô hình BMW và các ứng dụng khác, mặc dù trong các cơ sở kim loại này thường được đúc với các ngăn, vì vậy việc sử dụng thuật ngữ này cloisonné, mặc dù phổ biến, là nghi vấn. Kỹ thuật đó được các thợ kim hoàn, thợ kim loại và thợ tráng men gọi là champlevé.

Quy trình hiện đạiĐầu tiên các đối tượng được trang trí được thực hiện hoặc thu được; điều này thường sẽ được thực hiện bởi những người thợ khác nhau. Kim loại thường được sử dụng để chế tạo thân máy là đồng, vì nó rẻ, nhẹ và dễ dát mỏng và kéo dài, nhưng vàng, bạc hoặc các kim loại khác có thể được sử dụng. Dây Cloisonné được làm từ bạc tốt hoặc vàng nguyên chất và thường có kích thước khoảng 0,010 x 0,40 inch. Nó được uốn thành các hình dạng xác định các khu vực màu. Các uốn cong đều được thực hiện ở các góc phải, để dây không bị cong lên. Điều này được thực hiện với kìm nhỏ, nhíp và đồ gá tùy chỉnh. Mẫu dây cloisonné có thể bao gồm một số mẫu dây được xây dựng phức tạp, khớp với nhau thành một thiết kế lớn hơn. Hàn có thể được sử dụng để nối các dây, nhưng điều này làm cho men răng bị biến màu và tạo thành bong bóng sau này. Hầu hết các loại men Byzantine hiện tại đều có áo choàng hàn, tuy nhiên việc sử dụng chất hàn để tuân thủ dây cloison đã không còn được ưa chuộng do khó khăn của nó, ngoại trừ một số "sứ giả đương đại thuần túy" tạo ra mặt đồng hồ tốt và trang sức rất đắt tiền. Thay vì hàn các đinh hương vào kim loại cơ bản, kim loại cơ bản được nung với một lớp men mỏng trong suốt. Dây cloisonné được dán vào bề mặt men bằng cao su tragacanth. Khi cao su đã khô, mảnh này được bắn lại để nối dây cloisonné với lớp men trong. Các lớp cao su bị đốt cháy, không để lại dư lượng.Các men thủy tinh trong các màu khác nhau được nghiền thành bột mịn trong cối đá mã não hoặc sứ và chày, sau đó rửa sạch để loại bỏ các tạp chất làm mất màu men. Men được làm từ silica, niter và oxit chì mà oxit kim loại được thêm vào để tạo màu. Các thành phần này được nấu chảy với nhau, tạo thành một mảnh thủy tinh được nghiền lại trước khi sử dụng. Mỗi màu của men được chuẩn bị theo cách này trước khi nó được sử dụng và sau đó trộn với dung dịch tragacanth rất loãng. Sử dụng thìa mịn, bàn chải hoặc ống nhỏ giọt, enameler đặt bột màu mịn vào mỗi chiếc áo choàng. Mảnh này được để khô hoàn toàn trước khi bắn, được thực hiện bằng cách đặt vật phẩm, với chất trám men của nó, trong một lò nung. Các men trong cloisons sẽ chìm xuống rất nhiều sau khi nung, do tan chảy và co lại của bản chất hạt của bột thủy tinh, nhiều như đường tan chảy trong lò nướng. Quá trình này được lặp lại cho đến khi tất cả các áo choàng được lấp đầy đến đỉnh của cạnh dây.

Ba kiểu cloisonné thường thấy nhất: lõm, lồi và phẳng. Phương pháp hoàn thiện xác định sự xuất hiện cuối cùng này. Với cloisonné lõm, áo choàng không được lấp đầy hoàn toàn. Hành động mao dẫn làm cho bề mặt men cong lên so với dây cloisonné khi men bị nóng chảy, tạo ra hình dạng lõm. Convex cloissoné được sản xuất bằng cách đổ đầy từng cloison, ở lần bắn cuối cùng. Điều này cung cấp cho mỗi khu vực màu sắc sự xuất hiện của gò hơi tròn. Cloisonné phẳng là phổ biến nhất. Sau khi tất cả các áo choàng được lấp đầy, men được nghiền xuống một bề mặt nhẵn với thiết bị thô sơ, sử dụng các kỹ thuật tương tự như được sử dụng để đánh bóng đá cabbon. Mặt trên của dây cloisonné được đánh bóng để nó được tráng men và có ánh sáng. Một số dây cloisonné được mạ điện bằng một màng vàng mỏng, sẽ không bị xỉn màu như bạc.